Wynalazca Kazimierz Prószyński w Polsce nazywany jest „Kolumbem kinematografii”. W tym artykule na iwarsaw.eu opowiemy bardziej szczegółowo historię tego człowieka.
Pochodzenie
Kazimierz Prószyński urodził się w 1875 roku w Warszawie w rodzinie szlacheckiej. Jego dziadkiem był polski szlachcic, który został zesłany na Syberię za swoją działalność polityczną. Ojciec Kazimierza był twórcą elementarza języka polskiego. Nic dziwnego, że w tej rodzinie urodził się taki wynalazca.
Prószyński kształcił się w kilku warszawskich szkołach, w tym w szkole realnej Wojciecha Górskiego. Kazimierz od dziecka interesował się naukami ścisłymi, dlatego rodzice zdecydowali się wysłać go na studia na Politechnikę w Belgii. To właśnie tam udało mu się udowodnić, że jest utalentowanym wynalazcą. Podczas studiów młody człowiek zaprojektował swoją pierwszą kamerę do nagrywania i odtwarzania filmów. Był to dość prymitywny aparat i kamera filmowa w jednym, który wykonywał około 3000 zdjęć na minutę na filmie o długości od 100 do 150 metrów. Po ukończeniu studiów Kazimierz wrócił do Warszawy.
Wynalazek
Po powrocie do Warszawy Prószyński rzucił się w wir pracy. Wspierał również swojego ojca, który prowadził wydawnictwo. W tym okresie warszawski wynalazca stworzył unikatowe urządzenie — ekspedytor. Służyło ono do sekwencyjnego składania i adresowania gazet, a także automatycznego przygotowywania ich do dostarczenia prenumeratorom.
Później Kazimierz wpadł na pomysł udoskonalenia swojego pleografu. Udało mu się stworzyć biopleograf. Aby ulepszyć swój wynalazek, użył dwóch filmów i dwóch soczewek, które naprzemiennie wyświetlały obrazy na ekranie. To ulepszenie pozwoliło usunąć migotanie i wibracje, które irytowały użytkowników. W 1899 roku Kazimierz zaprezentował swój produkt w Muzeum Przemysłu i Rolnictwa. Urządzenie zrobiło wrażenie na wielu mieszkańcach Warszawy. Po tym wydarzeniu lokalna prasa rozpisywała się o wynalazcy, a on sam był zapraszany na różne wydarzenia.
W 1901 roku Prószyński założył w Warszawie pierwsze studio filmowe pod nazwą Towarzystwo Udziałowe “Pleograf”. Chciał spopularyzować pleograf i pokazać społeczeństwu, że można go wykorzystać do tworzenia filmów. Wiosną 1902 roku prace Prószyńskiego zostały zaprezentowane w Ogrodzie Saskim. Na wystawie można było zobaczyć przede wszystkim codzienne życie mieszkańców stolicy, m.in. ślizgawkę w Parku Saskim, ruch uliczny przed pomnikiem Mickiewicza czy wyścigi konne. Prószyński nakręcił także pierwsze w historii polskie filmy fabularne.
W 1907 roku Kazimierz rozpoczął pracę nad kolejnym wynalazkiem — aeroskopem. Była to pierwsza na świecie ręczna kamera filmowa z automatycznym napędem. Kilka lat później Prószyński przeniósł się do Wielkiej Brytanii. To właśnie tam otrzymał brytyjski patent na swój wynalazek i znalazł inwestorów do jego masowej produkcji. W 1911 roku nakręcił polską relację filmową z koronacji króla Anglii Jerzego V przy użyciu kamery lotniczej. Dwa lata później Kazimierz wynalazł kinofon i wykorzystał go do nakręcenia pierwszych filmów dźwiękowych.
Później Prószyński wrócił z rodziną do Warszawy, gdzie kontynuował swoją pracę. Kazimierz planował uruchomienie w Polsce produkcji kamer filmowych, bowiem chciał, aby Warszawa weszła do światowego przemysłu filmowego. W 1922 roku Prószyński założył w Warszawie Centralną Europejską Wytwórnię Kinematografu Amatorskiego.
Podczas II wojny światowej Kazimierz musiał działać w podziemiu. Później wraz z rodziną został aresztowany, a następnie wysłany do nazistowskiego obozu koncentracyjnego Mauthausen-Gusen, gdzie w końcu zmarł.