{"id":16205,"date":"2024-12-01T03:16:59","date_gmt":"2024-12-01T02:16:59","guid":{"rendered":"https:\/\/iwarsaw.eu\/?p=16205"},"modified":"2024-12-01T03:17:18","modified_gmt":"2024-12-01T02:17:18","slug":"liryk-i-satyryk-jaka-byla-tworczosc-juliana-tuwima","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/eternal-liryk-i-satyryk-jaka-byla-tworczosc-juliana-tuwima","title":{"rendered":"Liryk i satyryk – jak\u0105 by\u0142a tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Juliana Tuwima?"},"content":{"rendered":"\n

Jego tw\u00f3rcze \u017cycie by\u0142o bardzo r\u00f3\u017cnorodne. Do literatury \u015bwiatowej Tuwim wszed\u0142 przede wszystkim jako pisarz dla dzieci. By\u0142 artyst\u0105 i my\u015blicielem o bardzo szerokim zakresie. Jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 by\u0142a liryczna i satyryczna. Nie by\u0142 oboj\u0119tny na ludzkie uczucia i odwa\u017cnie eksperymentowa\u0142 w j\u0119zyku i poezji – pisze strona iwarsaw.eu<\/a>. Do historii przeszed\u0142 r\u00f3wnie\u017c jako autor utwor\u00f3w dla dzieci oraz z\u0142o\u017conego poematu \u201eKwiaty polskie\u201d. Dowiedz si\u0119 tak\u017ce o s\u0142ynnym warszawskim nubiologu i historyku sztuki Kazimierzu Micha\u0142owskim<\/a>. <\/p>\n\n\n\n

Biografia<\/h2>\n\n\n\n

W dzieci\u0144stwie i m\u0142odo\u015bci Julian nie interesowa\u0142 si\u0119 szczeg\u00f3lnie poezj\u0105. Dorasta\u0142 w przemys\u0142owej \u0141odzi w rodzinie pracownika banku. Jego wspomnienia z dzieci\u0144stwa s\u0105 pe\u0142ne g\u0142\u0119bokiej czu\u0142o\u015bci. Tuwim pochodzi\u0142 z rodziny zasymilowanych \u0142\u00f3dzkich \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy nie znali jidysz, nie przywi\u0105zywali wi\u0119kszej wagi do religii, ale utrzymywali minimalny rytualny zwi\u0105zek z judaizmem. Mimo to przez ca\u0142e \u017cycie nazywa\u0142 siebie Polakiem, cho\u0107 nie zapomina\u0142 o swoim etnicznym pochodzeniu. Jednocze\u015bnie odcina\u0142 si\u0119 od \u017cydowsko\u015bci, gdy\u017c by\u0142 przekonany, \u017ce \u017bydzi powinni asymilowa\u0107 si\u0119 z polskim \u015brodowiskiem i kultur\u0105. W dzieci\u0144stwie ch\u0119tnie uczy\u0142 si\u0119 podstaw nauk \u015bcis\u0142ych, osi\u0105gaj\u0105c nawet pewne sukcesy w chemii. Pierwsze pr\u00f3by poetyckie ch\u0142opaka mog\u0142yby by\u0107 jego ostatnimi, gdyby nie wp\u0142yw L. Staffa. Blisko\u015b\u0107 ich \u015bwiatopogl\u0105d\u00f3w pozwoli\u0142a Tuwimowi poczu\u0107 tw\u00f3rcze oddzia\u0142ywanie poezji Staffa. Wywo\u0142a\u0142o to swego rodzaju reakcj\u0119 \u0142a\u0144cuchow\u0105, gdy\u017c ch\u0142opiec zapragn\u0105\u0142 kontynuowa\u0107 pisanie. Wczesne wiersze Tuwima s\u0105 swego rodzaju odpowiedzi\u0105 na tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Staffa. Autor charakteryzowa\u0142 si\u0119 pe\u0142nym szacunku i zainteresowania podej\u015bciem do poezji innych ludzi. By\u0107 mo\u017ce dlatego by\u0142 do\u015b\u0107 aktywny translatorsko. Czasem do\u015b\u0107 niespodziewanymi. W ko\u0144cu pierwsz\u0105 publikacj\u0105 Tuwima by\u0142 przek\u0142ad jednego z wierszy Staffa na esperanto.<\/p>\n\n\n\n

W 1916 roku Tuwim podj\u0105\u0142 studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego, ale wkr\u00f3tce przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 na filologi\u0119. Ten krok wiele zmieni\u0142 w jego \u017cyciu. Przede wszystkim zmieni\u0142 si\u0119 jego stosunek do j\u0119zyka. Wp\u0142yn\u0119\u0142o to nie tylko na jako\u015b\u0107 jego poezji, Tuwim zacz\u0105\u0142 powa\u017cnie zajmowa\u0107 si\u0119 histori\u0105 j\u0119zyka. Ponadto, studiuj\u0105c na uniwersytecie, m\u0142ody poeta znalaz\u0142 podobnie my\u015bl\u0105cych ludzi. Studenckie czasopismo \u201ePro arte et studio\u201d skupia\u0142o poet\u00f3w, kt\u00f3rzy p\u00f3\u017aniej utworzyli grup\u0119 literack\u0105 \u201eSkamander\u201d (A. S\u0142onimski, J. Lecho\u0144, K. Wierzy\u0144ski J. Iwaszkiewicz). Grupa nie mia\u0142a jednolitego programu estetycznego, ale \u201cskamandryt\u00f3w\u201d \u0142\u0105czy\u0142o wsp\u00f3lne pragnienie rozwijania poezji opartej na tradycji ludowej i zbli\u017cenia jej do prawdziwego \u017cycia. \u201ePoezj\u0119 na ulic\u0119!\u201d by\u0142o g\u0142\u00f3wnym przes\u0142aniem Juliana Tuwima i jego koleg\u00f3w z grupy \u201eSkamander\u201d. Ju\u017c pierwsze utwory \u201cskamandryt\u00f3w\u201d przesi\u0105kni\u0119te by\u0142y buntowniczymi nastrojami. Wyst\u0119powali przeciwko ob\u0142udnej moralno\u015bci. Ich tw\u00f3rczo\u015b\u0107 przepe\u0142niona by\u0142a wsp\u00f3\u0142czuciem dla zwyk\u0142ego cz\u0142owieka i marzeniem o wolnej Polsce. \u201eSkamandryci\u201d nie przetrwali d\u0142ugo, bo zdali sobie spraw\u0119, \u017ce ich nadzieje s\u0105 z\u0142udne.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W tym czasie tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Tuwima odzwierciedla\u0142a jego wewn\u0119trzne niezadowolenie i niepok\u00f3j. W programowym wierszu \u201ePoezja\u201d Tuwim podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 sformu\u0142owania w\u0142asnej koncepcji tw\u00f3rczej. Przede wszystkim artyst\u0119 interesowa\u0142o \u017cycie zwyk\u0142ego cz\u0142owieka, jego miejsce na ziemi, cierpienie i aspiracje. W 1918 roku Tuwim opublikowa\u0142 sw\u00f3j pierwszy tomik wierszy \u201eCzytanie dla Boga\u201d. Liryczny bohater zbioru jest do\u015b\u0107 tradycyjny – m\u0142ody cz\u0142owiek, kt\u00f3ry rozpoczyna doros\u0142e \u017cycie. Pod pewnymi wzgl\u0119dami m\u0142ody cz\u0142owiek jest bardzo podobny do swoich r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w, ale r\u00f3\u017cni si\u0119 od nich w subtelny spos\u00f3b. To osoba, kt\u00f3r\u0105 trudno wyobrazi\u0107 sobie jako cz\u0119\u015b\u0107 t\u0142umu. <\/p>\n\n\n\n

Julian Tuwim zmar\u0142 w 1953 roku. Jego \u017cycie by\u0142o pi\u0119kne, bo wype\u0142nione tw\u00f3rczo\u015bci\u0105. Jego dziedzictwo jest piel\u0119gnowane przez Polsk\u0119 i g\u0142\u0119boko szanowane przez bratnie narody. <\/p>\n\n\n\n

Co jest wyj\u0105tkowego w poezji Tuwima?<\/h2>\n\n\n\n

Poezja Tuwima jest szczera. Dlatego jego optymizm nie wydaje si\u0119 naci\u0105gany. Takie podej\u015bcie do \u015bwiata jest \u015bwiadomym stanowiskiem Tuwima, kt\u00f3re charakteryzuje nie tylko bohatera pierwszej, ale i kolejnych ksi\u0105\u017cek poety. W \u017cyciu tych bohater\u00f3w chwile radosne przeplataj\u0105 si\u0119 ze smutnymi, a nawet tragicznymi. Ale mimo to nie zdradzaj\u0105 oni swoich idea\u0142\u00f3w. Bohaterowie wszystkich zbior\u00f3w Tuwima s\u0105 tak bliscy w swoim pojmowaniu \u015bwiata, \u017ce mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o jednym bohaterze lirycznym, kt\u00f3ry z ksi\u0105\u017cki na ksi\u0105\u017ck\u0119 dorasta i m\u0105drzeje, ale nie przeszkadza mu to w zachowaniu niesamowitej \u015bwie\u017co\u015bci postrzegania.<\/p>\n\n\n\n

Drugi zbi\u00f3r Tuwima, \u201eSokrates ta\u0144cz\u0105cy\u201d, zawiera wiersz \u201ePiotr P\u0142aksin\u201d. Opisuje on codzienne \u017cycie mieszka\u0144c\u00f3w stacji kolejowej Chandra Uny\u0144ska gdzie\u015b w mordobijskim powiecie. Trzeci zbi\u00f3r ukaza\u0142 si\u0119 w 1922 roku pod tytu\u0142em \u201eSi\u00f3dma jesie\u0144\u201d. Rok p\u00f3\u017aniej ukaza\u0142 si\u0119 \u201cWierszy tom czwarty\u201d. Tutaj autor pozwala czytelnikowi zobaczy\u0107, jak powa\u017cne uczucie zmieni\u0142o bohatera: staje si\u0119 tolerancyjny, zauwa\u017ca przejawy jaskrawych, prawdziwych uczu\u0107 nie tylko w sobie, ale tak\u017ce w innych ludziach.<\/p>\n\n\n\n

W 1924 roku w Teatrze \u201cNowa Komedia\u201di w Warszawie odby\u0142a si\u0119 premiera \u201cSzyneli\u201d M. Gogola, a wkr\u00f3tce potem ukaza\u0142y si\u0119 kolejne tomiki poetyckie, w tym \u201cBiblia cyga\u0144ska\u201d i \u201cTre\u015b\u0107 gorej\u0105ca\u201d. Ksi\u0105\u017cki te s\u0105 przede wszystkim refleksj\u0105 nad poezj\u0105, s\u0142owem i mo\u017cliwo\u015bciami j\u0119zyka.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zmiany w tw\u00f3rczo\u015bci po II wojnie \u015bwiatowej<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

We wrze\u015bniu 1939 roku, kiedy wybuch\u0142a II wojna \u015bwiatowa, Tuwim zosta\u0142 zmuszony do emigracji. Przez nast\u0119pne siedem lat nieustannie si\u0119 przemieszcza\u0142: z Pary\u017ca do Portugalii, z Rio de Janeiro do Nowego Jorku. Taka by\u0142a trasa jego podr\u00f3\u017cy. Wojna spowodowa\u0142a te\u017c inne zmiany w przekonaniach poety. Pod wp\u0142ywem wiadomo\u015bci i prywatnej korespondencji, kt\u00f3re dociera\u0142y do Nowego Jorku z okupowanej Polski, Tuwim poczu\u0142 solidarno\u015b\u0107 ze swoimi \u017cydowskimi bra\u0107mi. W sierpniu 1944 roku opublikowa\u0142 w londy\u0144skiej gazecie \u201eNowa Polska\u201d manifest zatytu\u0142owany \u201eMy, \u017bydzi polscy\u201d. W tych latach napisa\u0142 poemat \u201cKwiaty polskie\u201d i liczne wiersze antyfaszystowskie.<\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Tuwima po wojnie by\u0142a bardzo r\u00f3\u017cnorodna: pasjonowa\u0142 si\u0119 teatrem, pracowa\u0142 w Teatrze Wojska Polskiego, Teatrze Nowym w Warszawie, pisa\u0142 rubryk\u0119 satyrycznych ciekawostek w czasopi\u015bmie \u201eProblemy\u201d, wyda\u0142 antologi\u0119 \u201ePolska nowela fantastyczna\u201d, aktywnie zajmowa\u0142 si\u0119 t\u0142umaczeniami. Ogromn\u0105 popularno\u015bci\u0105 cieszy\u0142y si\u0119 i nadal ciesz\u0105 cykle poetyckie Tuwima dla dzieci: \u201eLokomotywa\u201d, \u201cO Panu Tralali\u0144skim\u201d, \u201cS\u0142o\u0144 Tr\u0105balski\u201d i inne. <\/p>\n\n\n\n

Dla pisarza g\u0142\u00f3wnym celem by\u0142o zobrazowanie psychologii i trudnych warunk\u00f3w \u017cycia cz\u0142owieka \u201eoddolnego\u201d, a tak\u017ce ukazanie tego, co naprawd\u0119 dzia\u0142o si\u0119 w Polsce w latach 20. i 30. XX wieku. Autor pisa\u0142 wiersze satyryczne. Nie ba\u0142 si\u0119 otwarcie okazywa\u0107 swojego niezadowolenia z \u00f3wczesnych w\u0142adz, na\u015bwietla\u0107 ich bezprawne dzia\u0142ania wobec zwyk\u0142ych ludzi i tym samym podnosi\u0107 ducha rewolucyjnego w Polsce.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jego tw\u00f3rcze \u017cycie by\u0142o bardzo r\u00f3\u017cnorodne. Do literatury \u015bwiatowej Tuwim wszed\u0142 przede wszystkim jako pisarz dla dzieci. By\u0142 artyst\u0105 i my\u015blicielem o bardzo szerokim zakresie. Jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 by\u0142a liryczna i satyryczna. Nie by\u0142 oboj\u0119tny na ludzkie uczucia i odwa\u017cnie eksperymentowa\u0142 w j\u0119zyku i poezji – pisze strona iwarsaw.eu. Do historii przeszed\u0142 r\u00f3wnie\u017c jako autor utwor\u00f3w […]<\/p>\n","protected":false},"author":310,"featured_media":15941,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4822],"tags":[6211,6225,6227,6217,7973,7964,7966,7963,7967,7971,6363,5642,7970,7972,7965,7969],"moimportance":[35],"motype":[4828],"moformat":[83],"class_list":["post-16205","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-cultural","tag-biografia-wybitnego-pisarza-i-naukowca","tag-dzieje-pisarzy-warszawskich","tag-historia-literatury","tag-historia-pisarza","tag-historie-slawnych-ludzi","tag-jaka-byla-tworczosc-juliana-tuwima","tag-kwiaty-polskie","tag-liryk-i-satyryk","tag-literatura","tag-pisarze","tag-pisarzy-warszawskich","tag-slawni-ludzie","tag-slawni-ludzie-z-warszawy","tag-sztuka-w-warszawie","tag-tworczosc-juliana-tuwima","tag-warszawiacy","moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","motype-eternal","moformat-longread-short"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16205","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/310"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16205"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16205\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16218,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16205\/revisions\/16218"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15941"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16205"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16205"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16205"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=16205"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=16205"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=16205"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}