{"id":14060,"date":"2023-10-18T23:49:53","date_gmt":"2023-10-18T21:49:53","guid":{"rendered":"https:\/\/iwarsaw.eu\/?p=14060"},"modified":"2023-10-18T23:51:04","modified_gmt":"2023-10-18T21:51:04","slug":"waclaw-sierpinski-historia-naukowca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/eternal-waclaw-sierpinski-historia-naukowca","title":{"rendered":"Wac\u0142aw Sierpi\u0144ski: historia naukowca"},"content":{"rendered":"\n

Nazywano go za\u0142o\u017cycielem szko\u0142y matematyki polskiej. Czasy realizacji potencja\u0142u naukowego, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, nie nale\u017c\u0105 do najlepszych. Jednak pomimo wszystkich przeszk\u00f3d polski matematyk osi\u0105gn\u0105\u0142 po\u017c\u0105dany rezultat. Wi\u0119cej o tym, jak mu si\u0119 to uda\u0142o \u2014 przeczytaj na iwarsaw.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tek i kszta\u0142towanie kariery<\/h2>\n\n\n\n

14 marca 1882 w Warszawie urodzi\u0142 si\u0119 Wac\u0142aw Sierpi\u0144ski. Ch\u0142opak dorasta\u0142 w rodzinie lekarza. Jeszcze zanim Wac\u0142aw zacz\u0105\u0142 chodzi\u0107 do szko\u0142y, czyta\u0142 i pisa\u0142 lepiej ni\u017c uczniowie gimnazjum. Wac\u0142aw mia\u0142 talent do matematyki, geometrii, fizyki i innych pokrewnych dyscyplin.<\/p>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tku XX wieku warszawiak kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w miejscowej uczelni wy\u017cszej, gdzie prawie od razu zosta\u0142 zaproszony do pracy jako wyk\u0142adowca Wydzia\u0142u Fizyko-Matematycznego. Wtedy polska stolica by\u0142a kontrolowana przez rosjan, kt\u00f3rzy nie mieli w\u015br\u00f3d tzw. ruskich utalentowanych profesor\u00f3w, a tutejszych nie powo\u0142ano na stanowisko z powodu ich „nacjonalistycznej postawy”.<\/p>\n\n\n\n

W tym samym czasie pr\u00f3bowa\u0142 rozwija\u0107 u polskiej m\u0142odzie\u017cy zami\u0142owanie do nauk matematycznych na odpowiednim Wydziale etniczny Ukrainiec \u2014 Gieorgij Woronoj. M\u0119\u017cczyzna kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w Petersburgu, a nast\u0119pnie przyjecha\u0142 uczy\u0107 w Warszawie. Gieorgij Fieodosjewicz zauwa\u017cy\u0142 w\u015br\u00f3d grupy zdolnego studenta, okaza\u0142 si\u0119 nim Wac\u0142aw Sierpi\u0144ski. Naukowiec pom\u00f3g\u0142 facetowi w jego przedsi\u0119wzi\u0119ciach, w jaki\u015b spos\u00f3b pom\u00f3g\u0142 nawet aspirantowi wy\u017cszego wykszta\u0142cenia w napisaniu debiutanckiej pracy naukowej. W wyniku najnowszych bada\u0144 Sierpi\u0144ski otrzyma\u0142 z\u0142ot\u0105 nagrod\u0119 od Uniwersytetu Warszawskiego.<\/p>\n\n\n\n

Nast\u0119pnie, z powodu udzia\u0142u w warszawskich akcjach rewolucyjnych na pocz\u0105tku XX wieku, wi\u0119kszo\u015b\u0107 pracownik\u00f3w i student\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142 Wac\u0142aw, wspomniana wcze\u015bniej plac\u00f3wka edukacyjna by\u0142a zamkni\u0119ta na 2 lata. Uciekaj\u0105c przed represjami cesarskimi, Sierpi\u0144ski opuszcza sw\u00f3j rodzinny dom i osiedla si\u0119 w Krakowie, kt\u00f3ry w tym czasie znajdowa\u0142 si\u0119 pod panowaniem Cesarstwa austro-w\u0119gierskiego. Tam polityka wobec tw\u00f3rc\u00f3w sprawy naukowej by\u0142a inna ni\u017c w imperium rosyjskim, dlatego po pewnym czasie w nowym miejscu warszawiak otrzymuje status doktora filozofii.<\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u017aniej Wac\u0142aw zarabia\u0142 na \u017cycie, pracuj\u0105c jako adiunkt na Uniwersytecie Lwowskim. Z jego wyk\u0142adu lwowscy studenci uwa\u017cnie zapisywali ka\u017cde s\u0142owo, a nast\u0119pnie drukowali i sprzedawali jako pe\u0142noprawne dzie\u0142a. Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, to dzi\u0119ki Sierpi\u0144skiemu przysz\u0142y matematyk z Ukrainy \u2014 Myron Zarytskyi \u2014 znalaz\u0142 sfer\u0119 samorealizacji. <\/p>\n\n\n\n

Wydarzenia historyczne tamtych czas\u00f3w mocno przeplataj\u0105 si\u0119 w biografii naukowca. Pr\u00f3bowa\u0142 rozwija\u0107 Polska nauk\u0119 w dobie dw\u00f3ch wojen \u015bwiatowych. Niemcy wymazali jego rodzinn\u0105 Warszaw\u0119 z powierzchni ziemi, a w\u0142adze radzieckie deportowa\u0142y utalentowanego naukowca, gdy odkry\u0142y, \u017ce prowadzi\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjn\u0105. P\u00f3\u017aniej okaza\u0142o si\u0119, \u017ce wszystkie te pr\u00f3by losu nie posz\u0142y na marne. Warszawiak wytrwa\u0142, dlatego zosta\u0142 nagrodzony i uhonorowany szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0105 od powojennego rz\u0105du polskiego. Zdobywca nagrody pa\u0144stwowej otrzyma\u0142 stanowisko wiceprezesa Narodowej Akademii Nauk, a kilka lat p\u00f3\u017aniej za\u0142o\u017cy\u0142 instytucj\u0119 szkolnictwa wy\u017cszego zajmuj\u0105c\u0105 si\u0119 badaniami czysto matematycznymi.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Nagrody i najwa\u017cniejsze prace<\/h2>\n\n\n\n

Ojciec polskiej szko\u0142y matematycznej opu\u015bci\u0142 ten \u015bwiat jesieni\u0105 1969 roku. W trakcie swojej intensywnej dzia\u0142alno\u015bci naukowej napisa\u0142 wiele prac, dzi\u0119ki kt\u00f3rym nauka sta\u0142a si\u0119 na poziomie wy\u017cszym ni\u017c kiedy\u015b. Sierpi\u0144ski zapami\u0119ta\u0142 m.in. takie prace jak: „Zarys teorii mnogo\u015bci”, „250 zada\u0144 z elementarnej teorii liczb”, „O rozwi\u0105zywaniu r\u00f3wna\u0144 w liczbach ca\u0142kowitych” i inne.<\/p>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki wy\u017cej wymienionym unikalnym badaniom warszawiak zdoby\u0142 bardzo wiele nagr\u00f3d, wyr\u00f3\u017cnie\u0144, medali, a tak\u017ce cz\u0142onkostwo w jednych z najlepszych Akademii Nauk w Europie. Kiedy\u015b na cze\u015b\u0107 wybitnego warszawskiego matematyka zrobili medal z p\u0142askorze\u017ab\u0105 i nazwali ca\u0142y krater na Ksi\u0119\u017cycu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nazywano go za\u0142o\u017cycielem szko\u0142y matematyki polskiej. Czasy realizacji potencja\u0142u naukowego, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, nie nale\u017c\u0105 do najlepszych. Jednak pomimo wszystkich przeszk\u00f3d polski matematyk osi\u0105gn\u0105\u0142 po\u017c\u0105dany rezultat. Wi\u0119cej o tym, jak mu si\u0119 to uda\u0142o \u2014 przeczytaj na iwarsaw.eu. Pocz\u0105tek i kszta\u0142towanie kariery 14 marca 1882 w Warszawie urodzi\u0142 si\u0119 Wac\u0142aw Sierpi\u0144ski. Ch\u0142opak dorasta\u0142 w rodzinie lekarza. […]<\/p>\n","protected":false},"author":311,"featured_media":14068,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4823,1],"tags":[6089,6558,6559,5642,6092,6556,6557,5723,6088,6090],"motype":[4828],"moformat":[88],"moimportance":[35],"class_list":{"0":"post-14060","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innovator","8":"category-bez-kategorii","9":"tag-historia-wynalazkow-w-warszawie","10":"tag-nagrody-i-najwazniejsze-prace","11":"tag-polski-matematyk","12":"tag-slawni-ludzie","13":"tag-technologii-w-warszawie","14":"tag-waclaw-sierpinski","15":"tag-waclaw-sierpinski-historia-naukowca","16":"tag-warszawscy-naukowcy","17":"tag-wynalazcy-warszawy","18":"tag-wynalazki-dla-swiata","19":"motype-eternal","20":"moformat-copywriting","21":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14060","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/311"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14060"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14060\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14067,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14060\/revisions\/14067"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14068"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14060"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14060"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14060"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=14060"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=14060"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=14060"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}