{"id":12834,"date":"2022-12-23T15:33:02","date_gmt":"2022-12-23T14:33:02","guid":{"rendered":"https:\/\/iwarsaw.eu\/?p=12834"},"modified":"2022-12-28T10:25:12","modified_gmt":"2022-12-28T09:25:12","slug":"jak-warszawscy-pisarze-pisali-o-zarazie-i-innych-smiertelnych-wirusach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/eternal-jak-warszawscy-pisarze-pisali-o-zarazie-i-innych-smiertelnych-wirusach","title":{"rendered":"Jak warszawscy pisarze pisali o zarazie i innych \u015bmiertelnych wirusach?"},"content":{"rendered":"\n

„Konfrontacja” Stephena Kinga, \u201eD\u017cuma\u201d Alberta Camusa,”Mi\u0142o\u015b\u0107 w czasach zarazy” Gabriela Garcia Marquez \u2013 wszystkie te ksi\u0105\u017cki zosta\u0142y napisane wiele lat temu, ale pozosta\u0142y na listach bestseller\u00f3w przez bardzo d\u0142ugi czas. Jaki jest pow\u00f3d takiej popularno\u015bci? Czytanie takich ksi\u0105\u017cek nie tylko ujawnia szczeg\u00f3\u0142y codziennego \u017cycia w pewnej epoce historycznej, ale tak\u017ce pozwala traktowa\u0107 zagro\u017cenia \u017cycia z filozoficznym stoicyzmem i bez zb\u0119dnej paniki. Dlatego takie tematy zawsze pozostaj\u0105 aktualne, poniewa\u017c dzi\u0119ki nim czytelnicy mog\u0105 narysowa\u0107 paralel\u0119 z rzeczywisto\u015bci\u0105 i \u017cy\u0107 z bohaterami przez ca\u0142e \u017cycie, po raz kolejny zdaj\u0105c sobie spraw\u0119 z jego warto\u015bci. Warszawscy pisarze i poeci nie odst\u0105pili od popularnej tematyki i tworzyli \u017cywe obrazy w swoich dzie\u0142ach, pisze iwarsaw.eu<\/a>.   <\/p>\n\n\n\n

D\u017cuma jako posta\u0107 mityczna: jak widzieli straszliw\u0105 chorob\u0119 warszawscy pisarze?<\/h2>\n\n\n\n

D\u017cuma, kt\u00f3rej epidemia wybuch\u0142a w Polsce na pocz\u0105tku XIX wieku, by\u0142a jedn\u0105 z najwi\u0119kszych katastrof w historii kraju. Warszawa s\u0142ynie z du\u017cej liczby kaplic, kt\u00f3re duchowo wspiera\u0142y ludzi w najciemniejszych czasach. Podczas epidemii d\u017cumy pisano na nich wersety ze s\u0142ynnej modlitwy: „Chro\u0144 nas, Bo\u017ce, przed zaraz\u0105, g\u0142odem i wojn\u0105!\u201d. S\u0142owo „D\u017cuma” oznacza\u0142o zaraz\u0119. Ta choroba by\u0142a tajemnicz\u0105 plag\u0105, wierzono, \u017ce B\u00f3g pos\u0142a\u0142 j\u0105 ludzko\u015bci za wielkie grzechy. <\/p>\n\n\n\n

Polscy pisarze cz\u0119sto por\u00f3wnywali d\u017cum\u0119 do meduzy Gorgony, poniewa\u017c je\u015bli tylko spojrzysz jej w oczy, mo\u017cesz natychmiast umrze\u0107. Warszawski poeta symbolista, jeden ze znanych Literat\u00f3w epoki „M\u0142odej Polski” Jan Kasprowicz, napisa\u0142 „opowie\u015b\u0107 o zarazie”. Poeta opisa\u0142 chorob\u0119 jako pann\u0119 wielkiego wzrostu, kt\u00f3ra cicho chodzi po polach i ogrodach w bia\u0142ych szatach, z rozczochranymi w\u0142osami i niesie za sob\u0105 \u015bmier\u0107. Zaraz\u0119 w poezji nieco p\u00f3\u017aniej przedstawi\u0142a Inna poetka ze stolicy Urszula Benki. Jej poetyka na ten temat jest wyj\u0105tkowa, poniewa\u017c w niej Urszula przestrzega motyw\u00f3w seksu, fizyczno\u015bci i feminizmu, kt\u00f3re s\u0105 znane jej tw\u00f3rczo\u015bci, a choroba w jej przenikliwym wierszu „Zaraza” wydaje si\u0119 pe\u0142noprawnym uczestnikiem fizycznej mi\u0142o\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

Epidemie i wirusy w literaturze XX i XXI wieku<\/h3>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

By\u0107 mo\u017ce najbardziej znan\u0105 Polska powie\u015bci\u0105, kt\u00f3rej g\u0142\u00f3wnym tematem jest \u015bmiertelna choroba, jest dzie\u0142o pisarza z Warszawy „Msza za miasto Arras”. Andrzej Szczypiorski napisa\u0142 t\u0119 metaforyczn\u0105 powie\u015b\u0107 w 1971 roku, a jej historyczn\u0105 podstaw\u0105 by\u0142y wydarzenia we francuskim mie\u015bcie Arras, gdzie w po\u0142owie XV wieku wybuch\u0142a epidemia d\u017cumy. W historii miasta by\u0142a to wielka tragedia, poniewa\u017c prawie po\u0142owa mieszka\u0144c\u00f3w zmar\u0142a w\u00f3wczas z g\u0142odu i strasznej choroby. Mieszka\u0144cy miasta obwiniaj\u0105 za to czarownice i \u017byd\u00f3w, a na tle tego w Arras rozpoczyna si\u0119 wielkie polowanie na czarownice i pogromy \u017cydowskie. Powie\u015b\u0107 nie tylko podkre\u015bla aktualne problemy tamtych czas\u00f3w, ale tak\u017ce ujawnia mechanizmy masowego szale\u0144stwa, terroru, ideologicznej niecierpliwo\u015bci i religijnej \u015blepoty.<\/p>\n\n\n\n

Niezwykle prawdziwa i tragiczna jest ksi\u0105\u017cka reporta\u017cy Warszawskiego pisarza i dziennikarza o ukrai\u0144skich korzeniach Tadeusza Brzezi\u0144skiego. Tadeusz sp\u0119dzi\u0142 kilka lat w Afryce Zachodniej podczas szczytu Eboli. Odwa\u017cny Reporter nazwa\u0142 swoj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 „W piekle Ebola”. Tragedia mieszka\u0144c\u00f3w Afryki rozgrywa si\u0119 na tle przyg\u00f3d autora w nieprzeniknionej d\u017cungli, przera\u017caj\u0105cych opowie\u015bci o Magach Voodoo I Zombie oraz egzotycznych potraw, takich jak piecze\u0144 z nietoperzy. <\/p>\n\n\n\n

Ilustratorka Gosia Kulik i pisarz Tomek \u017barnecki w swoim tw\u00f3rczym duecie pokazali, \u017ce rozmawianie z dzie\u0107mi o chorobach jest nie tylko mo\u017cliwe, ale i konieczne. Ksi\u0105\u017cka „chore historie”, wydana w stolicy, a nast\u0119pnie w ca\u0142ej Polsce w 2017 roku, jest znakomicie napisana, pe\u0142na zaskakuj\u0105cej delikatno\u015bci i humoru. Po nim m\u0142ody czytelnik b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 poszerzy\u0107 swoj\u0105 wiedz\u0119 z zakresu historii i medycyny oraz dowiedzie\u0107 si\u0119 o 14 niebezpiecznych chorobach: grypie, odrze, d\u017cumie, Eboli, gru\u017alicy, AIDS, ki\u0142a, ospie czarnej i innych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

„Konfrontacja” Stephena Kinga, \u201eD\u017cuma\u201d Alberta Camusa,”Mi\u0142o\u015b\u0107 w czasach zarazy” Gabriela Garcia Marquez \u2013 wszystkie te ksi\u0105\u017cki zosta\u0142y napisane wiele lat temu, ale pozosta\u0142y na listach bestseller\u00f3w przez bardzo d\u0142ugi czas. Jaki jest pow\u00f3d takiej popularno\u015bci? Czytanie takich ksi\u0105\u017cek nie tylko ujawnia szczeg\u00f3\u0142y codziennego \u017cycia w pewnej epoce historycznej, ale tak\u017ce pozwala traktowa\u0107 zagro\u017cenia \u017cycia z […]<\/p>\n","protected":false},"author":308,"featured_media":12576,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4821],"tags":[5686,5691,5689,5685,5692,5684,5690,5688,5687,5683],"motype":[4828],"moformat":[88],"moimportance":[35],"class_list":{"0":"post-12834","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-healthy","8":"tag-choroby-w-warszawie","9":"tag-epidemia-cholery-w-warszawie","10":"tag-epidemia-dzumy","11":"tag-epidemie-w-przeszlosci","12":"tag-grypa-w-warszawie","13":"tag-historia-epidemii","14":"tag-historia-epidemii-dzumy","15":"tag-ksiazki-o-epidemiach-w-warszawie","16":"tag-literaci-warszawscy","17":"tag-wirusy-w-warszawie","18":"motype-eternal","19":"moformat-copywriting","20":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12834","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/308"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12834"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12834\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12872,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12834\/revisions\/12872"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12576"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12834"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12834"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12834"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=12834"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=12834"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwarsaw.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=12834"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}